Lee Konitz Dan Tepfer – Decade

Lee Konitz – Dan Tepper – Decade

Dan Tepper – Piano
Lee Konitz – Altsax, Sopraansax en stem

Inleiding
Lee Konitz is de altsaxofonist, die al een zeventigjarige carrière achter de rug heeft. Konitz kreeg zijn opleiding bij Lennie Tristano, de eigenzinnige leraar die de Cool Jazz na de Tweede Wereldoorlog vorm gaf. Hij speelde vanaf het begin van zijn loopbaan in belangrijke bands. Bij Claude Thornhill, in het fameuze tentet ‘The Birth of the Cool’ van Miles Davis en bij Stan Kenton. Met zijn altijd herkenbare geluid heeft hij sindsdien meestal als eenling opgetreden. Steeds weer vond hij nieuwe partners om mee te spelen. Altijd in voor nieuwe uitdagingen. Dat mondde onder andere uit in vele duetten. In de door uitdaging, nostalgie en intens samenspel gekenmerkte kwartetopnamen uit 1975 van zijn optredens met de tenorsaxofonist Warne Marsh, horen we weer een bevlogen Konitz. Dat avontuur is gedocumenteerd in de prachtige box Two not One op Storyville. Nu speelt hij niet meer zoals op deze opname van ruim veertig jaar geleden. Laat staan als in de jaren veertig van de vorige eeuw, onder de hoede van Lennie Tristano.

Met zijn droge geluid blijft hij goed herkenbaar. Improviseren is zijn eerste prioriteit. En hij gaat nog altijd de uitdaging aan om vanaf nul te beginnen. Ondanks de hoge leeftijd, blijft Lee Konitz aan de lopende band bezig met het volspelen van cd’s. Heel bewonderenswaardig.

De CD
Bij het opzetten van de cd wordt je getroffen door het ijle geluid van piano en altsax. De muziek is progressief, in de zin van: ontwikkelend.

Pianist en saxofonist zijn aan elkaar gewend en vullen elkaar naadloos aan. Gezien het leeftijdsverschil (35 tegen bijna 90) verbazingwekkend. De eenheid in het spel maakt je sprakeloos.

Dan Tepfer heeft in het boekje keurig en verhelderend verantwoording afgelegd van de keren dat hij en Konitz de afgelopen 10 jaar samenspeelden. Vandaar de naam: Decade. Zo weet je dus dat er twee soorten improvisaties zijn te horen en een oude song.

Er zijn gezamenlijke improvisaties,  waaronder de driedelige 9/11-suite. Die speelden ze op 11 september 2015 en werd opgedragen aan de slachtoffers van de vernietiging van de Twin Towers in New York in 2001. Hier cirkelen sax en piano empatisch om elkaar heen. Ruimte gevend en stimulerend. Het zijn confrontaties tussen twee musici die zich met elkaar meten, zonder te willen winnen, maar wel samen iets moois willen maken. In het openingsnummer van de cd, Thrill, wordt ijl en voorzichtig gespeeld. Bijna etherisch.
Dan zijn er de Ego stukken. Dit zijn multi tracks. De saxofonist reageert op een door hem opgenomen basistrack. Na verloop van tijd hoor je niet meer welke lijn de basis is en welke de reagerende. Dat onderscheid kun je weer wel maken als Piano en sax samenspelen. Tepfer doet dit zelfde in de Pulsing stukken. Ook hij reageert daarin op zijn eerder opgenomen track.

Tenslotte spelen ze Body And Soul. De enige Standard in het geheel. Deze wordt niet als zodanig gespeeld, maar er wordt van het begin af aan over geïmproviseerd. Hier en daar ontdek je een flard van het thema.

Opnameplaats en -datum: Yamaha Artists Service, New York
juli 2015 – februari 2016
Uitgebracht: Juli 2018
Label: Verve
Prijs: CD: € 20,-

Terzijde
De vastgelegde improvisaties zijn te zien als instant composities. Daardoor kun je ze meerdere keren beluisteren – wat bij popmuziek door de popzenders expres wordt gedaan: herhalen, herhalen, herhalen – zo wordt je meer bekend met de muziek en grote kans dat je het daardoor ook steeds meer gaat waarderen.

Ook bij deze gezamenlijke improvisaties transformeren de stukken dan tot vaststaande liedjes. Een proces dat ook in de Jazz bekend is: tijdens de Swing periode, voor en tijdens de Tweede Wereldoorlog, moesten de musici hun gestolde solo alsnog uit het hoofd leren, omdat de concertbezoekers die noot voor noot wilden horen en meezingen. Zelf waren de muzikanten allang verder.  Bekend is het verhaal over Louis Armstrong dat hij als langspeelplaat vuller nog even gauw een liedje opnam. Maanden later vroeg het publiek om een liedje dat hij ‘helemaal niet kende!.’ Dat bleek die stoplap  ’What a Wunderful World’ te zijn!

Lee Konitz en Dan Tepfer live in Kopenhagen, 12 augustus 2017